Bloggfęrslur mįnašarins, nóvember 2015

Ašskilnašur banka - nśna er rétti tķminn

Į žrišjudaginn var fundur į vegum Félags višskipta- og hagfręšinga um kosti og galla ašskilnašar į višskipta- og fjįrfestingabankastarfsemi. Žvķ mišur hafši ég ekki tök į aš męta. Įsgeir Jónsson hélt žar fyrirlestur žar sem hann tók saman kosti og ókosti ašskilnašar. Ķ frétt Morgunblašsins frį fundinum kom fram aš Įsgeir taldi ašskilnaš vera umręšu gęrdagsins.

Žetta kom mér mikiš į óvart. Sjaldan hafa jafn margir pistlar, greinar eša bękur varšandi fjįrmįl veriš skrifašar sem fjalla einmitt um žetta ķ framhaldi af bankahruninu 2008. Kannski var žetta einhver kķmni hjį Įsgeiri sem fór framhjį blašamanni Moggans.

Ķ žaš minnsta hef ég mikiš ritaš um žetta mįlefni undanfarin įr. Į innlendum markaši hef ég ekki veriš einn ķ žeim efnum og skrifušu til aš mynda tveir fyrrum bankastjórar fjįrfestingarbankans Straums nokkrar greinar žar sem aš žeir komu fram meš rök um slķkan ašskilnaš. Helstu bękur varšandi bankastarfsemi sķšustu įrin hafa nęr undantekningarlaust fjallaš um žetta mįlefni. Sebastian Mallaby fjallar til dęmis um žetta ķ bók sinni (sem hefur er enn fjórum įrum eftir upprunalegri śtgįfu mešal best seldu bękur varšandi fjįrmįl) More Money than God  (http://www.amazon.com/More-Money-Than-God-Relations/dp/0143119419/ref=sr_1_1?s=books&ie=UTF8&qid=1447866859&sr=1-1&keywords=hedge+funds+history )žar sem aš hann fęrir rök fyrir žvķ aš ašskilnašur vęri naušsynlegur, mešal annars af žvķ aš žannig vęri hęgt aš skapa fjįrfestingabönkum meira lagalegt rżmi sem ašskildar einingar žar sem aš lagaramminn žyrfti ekki aš taka tillit til jafn mikilla kerfisbundina įhęttur sem stęrri bankar skapa samfélaginu.

Įsgeir spyr, samkvęmt blašamanni Morgunblašsins, af hverju ekkert annaš rķki hafi gert žetta. Eins og Simon Johnson (hann hélt erindi į Ķslandi įriš 2011) og James Kwak benda į ķ bókinni 13 Bankers (http://www.amazon.com/13-Bankers-Takeover-Financial-Meltdown/dp/030747660X/ref=sr_1_1?s=books&ie=UTF8&qid=1447867324&sr=1-1&keywords=simon+johnson )er stór įstęša žess aš bankar vilja einfaldlega ekki žennan ašskilnaš. Žeirra hagur liggur ķ žvķ aš žeir njóti tryggingarverndar innstęšna til aš fjįrmagna žętti varšandi fjįrfestingar. Žar sem aš bankar eru svo stórir ķ mörgum rķkjum žį hafa žeir burši til žess aš koma ķ veg fyrir slķkan ašskilnaš. Žeir telja aš ašskilja eigi žessa starfsemi banka, en žar sem aš bįšar ofangreindar bękur voru śtgefnar įriš 2011 žį eru žęr ef til vill einfaldlega umręša gęrdagsins.

Einn af žeim sem skrifaš hefur um naušsyn ašskilnašar žessara tveggja žįtta er David Moss. Hann veitti Rannsóknarnefnd Alžingis sem rannsakaši fall sparisjóšanna góšfśslegt leyfi til aš endurbirta žessa mynd hans śr afar góšri grein hans Reversing the Null: Regulation, Deregulation, and the Power of Ideas (sjį hér: http://www.hbs.edu/faculty/Publication%20Files/10-080.pdf ).

david moss picture

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Augljóslega hafši ašskilnašur višskipta- og fjįrfestingabanka tilętluš įhrif ķ Bandarķkjunum. Gjaldžrot banka varš nįnast aš óžekktu fyrirbrigši. Žessi mynd segir meira en 1.000 orš.

Žvķ mį viš bęta aš skilgreina žarf betur hvaš flokkist undir fjįrfestingarstarfsemi og hvaš ekki. Bent hefur stundum į ķ žeim efnum aš slķk starfsemi sé aš stórum hluta til aš skrį bréf į markaš en ekki beinar fjįrfestingar. Eitt af meginhlutverkum banka žegar veriš er aš skrį bréf ķ śtbošum (eša višbótarśtgįfu bréfa) er aš sölutryggja slķk śtboš. Ef bréfin seljast ekki geta bankar neyšst til aš kaupa slķk bréf. Įrmanns Žorvaršarsonar fjallar til dęmis um žetta varšandi starfsemi Kaupžings ķ skemmtilegri bók sinni, Ęvintżraeyjan.

Ég tek undir orš Frosta Sigurjónssonar um aš nś sé rétti tķminn til aš ašskilja starfsemi hefšbundinnar bankažjónustu og fjįrfestingabankažjónustu. Ég eiginlega skil ekki af hverju ekki sé bśiš aš afgreiša žetta mįl žar sem aš eining viršist rķkja um žetta hjį öllum flokkum.

Hér er hlekkur (http://www.althingi.is/altext/140/s/1010.html ) į fyrstu tillögu til žingsįlyktunar žar sem grein sem ég skrifaši ķ Morgunblašinu er žrišja višhengiš.  Ég mun skrifa meira um ķslenskan bankamarkaš į nęstunni.

MWM

 


Aš afžakka ókeypis pening

Fram kom nżlega ķ svari fjįrmįla- og efnahagsrįšherra viš fyrirspurn Gušlaugs Žórs Žóršarsonar aš töluvert minni fjöldi fólks nżtir sér séreignarsparnaš viš aš greiša nišur hśsnęšislįn sķn en gert var rįš fyrir. Ašeins 35 žśsund umsóknir eru ķ dag virkar.

Žetta er slįandi. Meš žvķ aš nżta sér žetta śrręši geta heimili landsins lękkaš skuldir sķnar meš hagkvęmum hętti. Mį segja aš fólk hafi tvo kosti, ég einfalda dęmiš og miša viš 100 krónur en hjón geta nżtt sér allt aš 750 žśsund krónur į įri ķ slķkar nišurgreišslur.

Kostur 1. Taka 100 krónur, en fį žó ekki nema 60 krónur žvķ um žaš bil 40 krónur eru skattlagšar.

Kostur 2. Nota 100 krónur til aš nišurgreiša lįn ķ gegnum séreignarsparnaš og lįniš lękkar um 100 krónur žvķ aš žetta eru skattfrjįlsar krónur.

Mį segja aš 40 krónur séu ókeypis til aš greiša nišur skuldir. Rétt er aš taka fram aš sumar umsóknir hafa fengiš synjun en ljóst er žó aš margir afžakka slķku tilboši.

MWM


Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband